Ársskýrsla
BÓKASAFN FJÖLBRAUTASKÓLANS VIÐ ÁRMÚLA
ÁRSSKÝRSLA VETURINN 2010-2011
STARFSMENN: Kristín Björgvinsdóttir bókasafnsstjóri og Þóra Kristín Sigvaldadóttir bókasafnsfræðingur, báðar í fullu starfi.
STARFSEMI (tölur í svigum frá síðasta ári):
NOTENDUR: Nemendur á haustönn 949 (1171), á vorönn 866 (828). Fjarnemendur á haustönn voru 1699 (2118) en 1473 (2097) á vorönn. Starfsmenn skólans 120 (115).
OPIÐ: Mán-mið 8-16.30, fim 8-17, fös 8-15. Á prófatíma er opið lengur.
ÚTLÁN: 2274 (2685), innanhússlán 2335 (2632), millisafnalán 49 (19).
NOTENDAFRÆÐSLA: Safnkennsla í LKN (1 klst. f. hvern hóp), tilsögn í heimildaleit fyrir nokkra hópa auk kennslu í upplýsingaöflun með sérstakri áherslu á gagnagrunna í heilbrigðisgeiranum fyrir allmarga hópa (2 klst. f. hvern hóp). Nemendur í kennsluréttindanámi við skólann fengu tilsögn í notkun safnsins við kennslu og möguleikum á samstarfi bókasafnsfræðinga og kennara, auk umfjöllunar um upplýsingalæsi og nýja aðalnámskrá (2 klst.).
SAFNKOSTUR:
BÓKAEIGN: 11350 (12538) eintök, 10114 (10877) titlar.
TÍMARIT: 61 (83) titlar í áskrift auk þess sem mörg blöð berast reglulega án þess að greitt sé fyrir þau.
NÝSIGÖGN: 1361 eintök (1341): 339 myndbönd, 95 hljóðsnældur,
11 skyggnusett, 151 hljómplötur og -diskar, 119 kort, 31 tölvuforrit,
6 glærusett, 69 margmiðlunardiskar, 539 mynddiskar og 1 spilasett.
ÚRKLIPPUR: Um 200 flokkar.
AFSKRIFTIR: 1323 (260) eintök bóka, 1 hljóðsnælda, 6 CD-ROM og 1 glærusett
AÐFÖNG BÓKA: 153 eintök (313), þ.e. fyrir afskriftir.
GJAFIR: 72 eintök (44).
FJÁRVEITING TIL GAGNAKAUPA: 760.000 kr. (2.324.239).
HÚSNÆÐI: 8. nóvember 2010 hófust framkvæmdir við nýtt húsnæði bókasafnsins á fyrstu hæð miðálmu skólans þar sem áður voru skrifstofur og kennarastofa. Síðasta kennsludag fyrir páska eða 15. apríl 2011 var bókasafnið svo flutt á nýjan stað. Enn er verið að lagfæra og leita leiða til að hafa safnið sem vistlegast án mikils kostnaðar.
BÚNAÐUR: Megnið af þeim bókahillum, sem hafa verið á bókasafninu, voru fluttar í nýja safnið. Aðeins gömlu tímaritahillurnar voru settar í geymslu enda ósamstæðar og of háar. Nýjar hillur voru pantaðar og eru væntanlegar í júní. Allar merkingar bíða haustsins þegar búið verður að koma öllu í endanlegt horf. Afgreiðsluborð og skrifborð bókasafnsfræðinga verða notuð áfram en allur annar húsbúnaður verður keyptur nýr. Stór hluti lesbása og vinnuborða nemenda er síðan skólinn var grunnskóli og passar því ekki fyrir fullorðið fólk. Vonir eru bundnar við að hægt verði að kaupa og setja upp gluggatjöld sem draga úr sólargeislunum og hitanum sem veldur nemendum og bókasafnsfræðingum miklum óþægindum.
ALMANNATENGSL: Samstarf hefur helst verið við bókasafnsfræðinga í öðrum framhaldsskólum. Gestum, sem koma í heimsókn í skólann, er oftast boðið að skoða
safnið. Þegar skólinn er kynntur fyrir foreldrum nýnema er bókasafnið opið og þangað koma umsjónarkennarar með foreldra og þeim kynnt starfsemi safnsins. Í þeim heim-sóknum hafa oft sprottið upp áhugaverðar umræður um námsvenjur nýnema.
RÁÐSTEFNUR, NÁMSKEIÐ, FUNDIR: Kristín kenndi eins og undanfarin ár SKL 101 í fjarnámi á vorönn og sótti nokkra morgunfundi Upplýsingar. Hún flutti erindi á landsfundi Upplýsingar um upplýsingalæsi í framhaldsskólum. Báðar sóttu kennarafundi. Ekki hefur verið veitt fjármagn til ferða á ráðstefnur en báðir bókasafnsfræðingar sóttu málþing um gagnsæi í opinberri stjórnsýslu sem haldið var á vegum bókasafnsfræðiskorar við HÍ og Upplýsingar. Einnig tóku þær báðar þátt í skólaheimsókn og fundi sem haldinn var á Húsavík, Laugum og Akureyri á vegum bókasafnsfræðinga í framhaldsskólum. Það var afar gagnlegur fundur og margt rætt sem brennur á okkur. M.a. var rætt um viðbrögð við niðurskurði á fjárveitingum til safnanna, breytta kennsluhætti í sumum skólum sem dregur úr notkun nemenda á prentuðum gögnum og bókasafninu. Þetta er grafalvarlegt og alls ekki í samræmi við nýja aðalnámskrá framhaldsskóla. Einnig var rætt um minnkandi áhuga á sérstökum lesstofum í tengslum við bókasöfnin. Nemendur virðast heldur vilja sitja inni á söfnunum sjálfum.
ANNAÐ:
● Vegna fyrirhugaðs flutnings bókasafns var á haustmánuðum 2010 ráðist í umfangsmikla grisjun á safnkosti. Fagstjórar og kennarar ýmissa greina aðstoðuðu við verkið. Rækilega var skoðað hversu oft ritin voru notuð sl. ár auk þess sem tekin var afstaða til úreldingar efnis.
● Ekki hefur enn verið gengið frá samningum um þátttöku bókasafnsins í bókasafnskerfinu Gegni sem á að þjóna öllum bókasöfnum í landinu. Safnið er þó að öllu leyti tilbúið þegar/ef að því kemur. Haustið 2011 verður sú nýjung við leit í Gegni að auk upplýsinga um safngögn munu einnig birtast tengingar í gögn í Hvar.is. Þetta er mjög athyglisverð nýjung og verður til þess að við þurfum e.t.v. að endurskoða afstöðu okkar til þátttöku í Gegni.
Stjórnendur Gegnis hafa mikinn áhuga á að fá fleiri framhaldsskólasöfn til samstarfs og þeir gera sér orðið grein fyrir því að endurskoða þarf reiknilíkan það sem bókasöfnum er gert að greiða eftir. Svo er bara að bíða og vona að gjaldið lækki umtalsvert.
● Niðurskurður fjárveitingar til bókasafnsins hefur haldið áfram. Engin föst upphæð hefur verið nefnd en skoðað í hverjum mánuði hversu mikið er hægt að veita til innkaupa fyrir bókasafnið. Mjög erfitt er að vinna upp það sem tapast hefur í árlegri endurnýjun handbóka í langvarandi niðurskurði.
Engin erlend tímarit eru keypt og aðeins helstu fræðitímarit íslensk. Tímaritum, sem berast reglulega hefur fækkað um rúmlega 25%. Niðurskurðurinn hefur líka valdið því að nánast engar handbækur eru keyptar fyrir kennara, þó helst þær sem vitað er að margir kennarar geta sameinast um.
● Verulega hefur dregið úr útlánum í vetur og þá sérstaklega útlánum skáldsagna enda hafa nánast engar nýjar skáldsögur verið keyptar í ár. Þetta er óheppileg þróun því minnkandi lestur og lestrarfærni nemenda er verulegt áhyggjuefni. Eins og áður er nefnt tengist minnkandi notkun safngagna breyttum
kennsluháttum en verulega hefur dregið úr ritgerða- og verkefnavinnu nemenda. Þetta er gagnstætt þeim niðurstöðum sem komu fram í könnun meðal nemenda HÍ þar sem þeir voru spurðir hvað þeim fyndist helst hafa vantað í undirbúningi þeirra fyrir háskólanám. Lang algengasta svarið var að nemendur hefðu viljað fá meiri þjálfun í ritgerðavinnu og heimildaleit.
● Í vetur var gengið frá mótun þjónustu bókasafnsins við fjarnemendur skólans. Upplýsingar um þjónustuna á bæði að vera hægt að finna á heimasíðu bókasafnsins og á heimasíðu fjarnáms skólans.
● Námskrá FÁ er í endurskoðun og tók Kristín að sér að endurskoða og endurgera hluta bókasafnsins í námskránni. Því verki er lokið í bili en verður endurskoðað í haust þegar endanlega er hægt að segja frá þjónustu safnsins og vinnuaðstöðu nemenda á nýjum stað.
FRAMTÍÐARSÝN:
● Ítrekuð er ósk frá síðustu ársskýrslum um að skólinn móti sér stefnu í upplýsingalæsi. Kennarar nokkurra háskóla og starfsmenn háskólabókasafna hafa lýst áhyggjum sínum af minnkandi færni nýnema í háskólum í upplýsingalæsi. Við í FÁ ættum kannski að hefja þróunarverkefni um upplýsingalæsi og meta árangur síðan með tilliti til tíma og kostnaðar.
● Fram undan er endurskoðun leiðbeininga um gerð heimildaritgerða sem eru á heimasíðu skólans. Kristín, að ósk Helmuts, tekur að sér, ásamt öðrum, þá endurskoðun.
Reykjavík 7. Júní 2011
Kristín Björgvinsdóttir